

TAKS ve KAKS Nedir? Arsanıza Kaç Metrekare Yapı Yapabilirsiniz?
Bir arsa satın almayı veya mevcut arsanız üzerine konut, villa ya da farklı bir yapı inşa etmeyi düşünüyorsanız karşılaşacağınız en önemli kavramlardan ikisi TAKS ve KAKS değerleridir.
TAKS ve KAKS değerleri, bir arsanın ne kadarının yapı oturum alanı olarak kullanılabileceğini ve toplamda ne kadar emsale dahil inşaat alanı oluşturulabileceğini belirleyen önemli imar parametreleridir.
Özellikle Hendek ve Sakarya'da arsa yatırımı yapmayı, müstakil ev veya villa projesi hazırlatmayı düşünen kişilerin bu kavramları doğru anlaması, proje planlama sürecinde büyük önem taşır.
Bu yazımızda TAKS ve KAKS kavramlarının ne anlama geldiğini, nasıl hesaplandığını ve arsanız üzerinde yapılabilecek yapının alanını nasıl etkilediğini ele alıyoruz.
TAKS Nedir?
TAKS, Taban Alanı Katsayısı ifadesinin kısaltmasıdır.
Bir parsel üzerinde yapılabilecek yapının tabanda kaplayabileceği azami alanın, imar parselinin alanına oranını ifade eder.
TAKS değeri, yapının zeminde ne kadar yer kaplayabileceğini belirlemeye yardımcı olur.
Örneğin 500 metrekare büyüklüğünde bir arsanın TAKS değeri 0,30 olarak belirlenmişse:
500 x 0,30 = 150 m²
Bu hesaplamaya göre yapının taban alanı en fazla 150 metrekare olabilir.
Ancak uygulamada bina oturumunun belirlenmesinde çekme mesafeleri, yapı yaklaşma sınırları, plan notları ve ilgili mevzuat hükümleri de dikkate alınmalıdır.
KAKS Nedir?
KAKS, Kat Alanı Katsayısı ifadesinin kısaltmasıdır. Uygulamada emsal olarak da bilinir.
Bir parselde yapılabilecek emsale dahil toplam kat alanının, imar parseli alanına oranını ifade eder.
Örneğin 500 metrekare büyüklüğündeki bir arsanın KAKS değeri 1,00 ise:
500 x 1,00 = 500 m²
Bu durumda ilgili imar hükümleri çerçevesinde emsale dahil toplam kat alanı 500 metrekare olarak hesaplanır.
Burada dikkat edilmesi gereken önemli nokta, KAKS değerinin doğrudan binanın toplam inşaat alanıyla aynı anlama gelmemesidir. Emsale dahil edilmeyen alanlar ve diğer hesaplama kuralları ilgili mevzuata göre ayrıca değerlendirilir.
TAKS ve KAKS Arasındaki Fark Nedir?
TAKS ve KAKS birbirini tamamlayan ancak farklı işlevlere sahip iki imar değeridir.
TAKS, yapının zeminde kaplayabileceği alanı belirlerken KAKS, parsel üzerinde oluşturulabilecek emsale dahil toplam kat alanını belirler.
Örneğin:
TAKS: Yapının taban oturum alanını belirler.
KAKS: Emsale dahil toplam kat alanını belirler.
TAKS: Yapının zemindeki kapladığı alanla ilgilidir.
KAKS: Kat alanlarının toplamıyla ilgilidir.
Bu iki değerin birlikte değerlendirilmesi, arsa üzerinde geliştirilebilecek mimari projenin planlanmasında önemlidir.
TAKS ve KAKS Nasıl Hesaplanır?
TAKS ve KAKS hesaplamaları için öncelikle arsanın imar parseli alanının ve ilgili imar planında belirtilen yapılaşma koşullarının bilinmesi gerekir.
Hesaplamalarda kullanılan temel formüller şöyledir:
TAKS hesaplama:
Arsa Alanı x TAKS = Azami Taban Alanı
KAKS (Emsal) hesaplama:
Arsa Alanı x KAKS = Emsale Dahil Toplam Kat Alanı
Bu hesaplamalar, imar planında belirtilen değerler esas alınarak yapılır.
Örnek TAKS ve KAKS Hesaplaması
500 m² büyüklüğünde bir arsanın imar durumunda aşağıdaki değerlerin bulunduğunu varsayalım:
Arsa alanı: 500 m²
TAKS: 0,30
KAKS (Emsal): 1,00
1. Taban alanı hesabı
500 x 0,30 = 150 m²
Bu hesaplamaya göre yapının taban oturum alanı en fazla 150 m² olabilir.
2. Emsale dahil toplam kat alanı hesabı
500 x 1,00 = 500 m²
Bu durumda emsale dahil toplam kat alanı 500 m² olarak hesaplanır.
3. Katlara göre örnek dağılım
Örneğin 150 m² taban oturumu üzerinden üç katlı bir yapı düşünülürse teorik olarak:
150 + 150 + 150 = 450 m²
Burada 450 m², örnek kat alanı toplamıdır. Emsal hakkının tamamının kullanılabilmesi, kat adedi, yapı yüksekliği, çekme mesafeleri, plan notları ve diğer yapılaşma koşullarına bağlıdır.
Bu nedenle yalnızca TAKS ve KAKS değerlerine bakılarak kesin yapılaşma sonucu çıkarılmamalıdır.
Arsanın İmar Durumu Neden Önemlidir?
Bir arsanın yapılaşma potansiyelini belirlemek için yalnızca arsa metrekare bilgisi yeterli değildir.
İmar durumu belgesinde ve ilgili imar planında yer alan diğer koşullar da incelenmelidir.
Bunlar arasında:
Yapı nizamı (ayrık, bitişik veya blok nizam),
Kat adedi,
Bina yüksekliği,
Ön, yan ve arka bahçe çekme mesafeleri,
Yapı yaklaşma sınırları,
Kullanım amacı,
Yol ve parsel cepheleri,
İmar planı notları
bulunur.
Ayrıca parselin geometrik şekli ve konumu da tasarım olanaklarını etkileyebilir.
Hendek'te Arsa Üzerine Kaç Metrekare Ev Yapılabilir?
Sakarya'nın Hendek ilçesinde arsa satın almayı veya mevcut arsası üzerine ev yaptırmayı düşünenlerin öncelikle parselin güncel imar durumunu incelemesi gerekir.
Hendek'teki her arsanın yapılaşma koşulları aynı değildir. Parselin bulunduğu imar bölgesi, kullanım kararı, TAKS ve KAKS değerleri, kat sınırları ve çekme mesafeleri farklılık gösterebilir.
Bu nedenle bir arsanın üzerine kaç metrekare ev yapılabileceğini belirlemek için şu bilgiler birlikte değerlendirilmelidir:
Ada ve parsel bilgileri.
İmar parselinin yüzölçümü.
Güncel imar durumu.
TAKS ve KAKS değerleri.
Kat adedi ve yapı yüksekliği.
Yapı yaklaşma mesafeleri.
İmar planı ve plan notları.
Bu bilgiler doğrultusunda arsanın yapılaşma koşulları incelenerek mimari proje planlaması yapılabilir.
TAKS ve KAKS Hesaplamasında Yapılan Hatalar
Arsa sahiplerinin ve yatırımcıların sıklıkla karşılaştığı bazı yanlış değerlendirmeler bulunmaktadır.
1. Sadece arsa metrekare bilgisine bakmak
Bir arsanın büyük olması, üzerinde istenilen büyüklükte yapı yapılabileceği anlamına gelmez. İmar koşulları belirleyicidir.
2. KAKS değerini toplam inşaat alanıyla karıştırmak
KAKS, emsale dahil toplam kat alanını ifade eder. Emsal dışı alanlar ilgili mevzuat kapsamında ayrıca değerlendirilir.
3. Çekme mesafelerini göz ardı etmek
TAKS hesabıyla bulunan alanın tamamı her durumda parsel üzerine yerleştirilemeyebilir. Yapı yaklaşma sınırları ayrıca incelenmelidir.
4. İmar durumunu incelemeden proje planlamak
Proje hazırlanmadan önce ilgili belediyeden güncel imar bilgileri ve plan notları kontrol edilmelidir.
Tanrıkulu ile Arsanızın Proje Potansiyelini Değerlendirin
Bir arsa üzerine yapılabilecek yapının büyüklüğünü belirlemek, yalnızca TAKS ve KAKS hesabından ibaret değildir.
İmar koşullarının incelenmesi, parsel özelliklerinin değerlendirilmesi, mimari tasarımın geliştirilmesi ve mühendislik projelerinin koordinasyonu bir bütün olarak ele alınmalıdır.
Tanrıkulu olarak Sakarya ve Hendek bölgesindeki proje, mimarlık ve mühendislik çalışmalarında arsanın özelliklerine ve yapılaşma koşullarına uygun planlama yaklaşımını önemsiyoruz.
Arsanız üzerine ev, villa veya farklı bir yapı planlıyorsanız proje sürecine başlamadan önce imar koşullarının değerlendirilmesi için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
Projeniz İçin Bizimle İletişime Geçin
Mimari proje, mühendislik, imar durumu ve proje planlama süreçleri hakkında bilgi almak için Tanrıkulu ile iletişime geçebilirsiniz.
Yasin Tanrıkulu
Tanrıkulu | Proje ve Mühendislik
Telefon: 0537 870 2670
Konum: Sakarya / Hendek
Tanrıkulu – Gayrimenkulden yapıya, güvenle.